SSS


SIK SORULAR SORULAR

Bu bölümde herhangi bir eğitim almamış olsanız bile, çalışarak kazandığınız becerileri belgelendirme konusunda genel bilgi sahibi olacaksınız.

Aşağıdaki sorulardan farklı sorularınız varsa veya daha kapsamlı bilgi almak istiyorsanız ALO 170’i arayabilirsiniz. Aşağıdaki soru ve yanıtları okurken lütfen iki farklı belgelendirme sistemi olduğuna dikkat ediniz. Bu web portalı sadece MYK firmalarına erişiminizi sağlar.

MEB tarafından verilen Kalfalık ve Ustalık belgeleri MEB’na bağlı mesleki eğitim merkezleri tarafından koordine edilen ve yürütülen bir süreçtir. Sınavlar ve belge almak ücretsizdir. En yakın mesleki eğitim merkezi ile iletişime geçmeniz gerekir.

Meslek Yeterlilik Kurumu (MYK) Belgeleri MYK tarafından onaylanmış özel firmalar tarafından verilen mesleki yeterlilik sertifikalarıdır. Ücretlidir. Daha çok tehlikeli ve çok tehlikeli meslek grupları için devlet tarafından zorunlu tutulan meslekler için alınmaktadır.

Cevap

Eğer iş yeri açma niyetinde iseniz MEB Ustalık belgesi almanızı tavsiye edilir. Başvuracağınız ya da çalışacağınız işyerinin hangi belgeyi istediğinden emin olunuz. İşyerleri daha çok MYK belgesi istemektedir. Diğer bir husus ise mesleğin belge zorunluluğudur. Zorunlu meslek gruplarında MYK belgesi alınmalıdır

Cevap

Türkiye içinde her iki belge de yaygındır. Yurtdışında daha çok MYK belgesi tanınmaktadır. MYK belgesi aldığınızda aynı zamanda Euro-pass Sertifika Eki isteyiniz. MYK'nın en önemli görevlerinden biri Türk işgücünün küresel düzeyde rekabet edebilecek nitelik ve hareketliliğe sahip olmasıdır. Bunun için söz konusu belgelerin akreditasyon sistemi ile kalite güvencesinin sağlanması ve uluslar arası düzeydeki yeterlilik çerçevelerine uyumlu bir yapıya sahip olması büyük önem taşımaktadır. MYK bu kapsamda Avrupa Yeterlilikler Çerçevesiyle uyumlu Ulusal Yeterlilik Çerçevesinin geliştirilmesini sağlamakta; belgelendirme süreçlerinin kalite güvencesi ise MYK tarafından işletilen kalite güvence önlemlerine ek olarak Türkak veya Avrupa Akreditasyon Birliği bünyesindeki çok taraflı tanıma anlaşmasına taraf olan akreditasyon kuruluşları aracılığıyla sağlamaktadır.

Cevap

Yazılı sınavlar özellikle MEB Ustalık sınavında söz konusudur. MYK onaylı sınav merkezlerinde daha çok uygulama ağırlıklı sınavlar yapılır. Ancak yazılı sınavların ağırlık olduğu meslek grupları da vardır. MYK sınavlarında adayların çoğu (%50 nin biraz üzerinde) sınava ilk girişlerinde başarılı olmaktadır. Ustalık sınavlarında ise adayların %70’e yakını ilk girişlerinde başarılı olmaktadır.

Cevap

Belge zorunluluğu olan mesleklerde sınavlara girip belge almaya hak kazanan kişilerin, Bakanlar Kurulu kararıyla belirlenmiş limitler dâhilinde sınav ücretlerinin tamamı ile belge masraf karşılıklarının tamamı 2019 yılının sonuna kadar İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanmaktadır

Cevap

Kişinin teşvikten yararlanma talebinin yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşu tarafından MYK’ye bildirildiği tarihi takip eden ayın 21’i ile 30’u arasında sınav ücretleri iade edilmektedir.

Cevap

Sınavların tamamında ya da bir bölümünde başarısız olan kişiler yeniden sınavlara katılabilirler. MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi zorunluluğu olan mesleklerde teşvikten yararlanmak istediğini bildirmiş kişiler 1 kere sınav ücreti ödeyerek aynı kuruluşta 3 kez, söz konusu teşvikten yararlanmayan kişiler ise 1 kere sınav ücreti ödeyerek aynı kuruluşta 2 kez sınava girme hakkına sahiptir. Söz konusu ücretsiz sınav haklarının tamamını kullanıp belge almaya hak kazanamayan kişiler tekrar sınav ücreti ödeyerek sınavlara katılabilirler.

Cevap

Hayır, yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşları adayları eğitime tabi tutmaksızın doğrudan sınavlara almaktadır.

Cevap

Ulusal yeterliliklerin büyük bir çoğunluğunda kritik adımlar yer almaktadır. Kritik adım, sınavın başarıyla tamamlanması için adayın mutlaka eksiksiz yerine getirmesi gereken iş ve işlemleri ifade eder. Kritik adımlarda başarılı olamamış adaylar sınav sonucunda hangi notu alırsa alsın o sınavdan başarısız sayılmaktadırlar.

Cevap

Farklı kuruluşlarda birim birleştirme yapılabilir. Örneğin; İnşaat Boyacısı ulusal yeterliliğinin A1 birimindeki sınavlara X yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşunda, A2 birimindeki sınavlara Y yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşunda girilebilir. Tüm yeterlilik birimlerinden başarılı olunması halinde en son sınavlarına girilen kuruluş belge talebi oluşturabilir. - Farklı kuruluşlarda aynı yeterlilik birimi için sınav birleştirme yapılamaz. Örneğin; İnşaat Boyacısı ulusal yeterliliğinin A1 biriminin T1 sınavına X kuruluşunda, P1 sınavına Y kuruluşunda girilemez. Aynı kuruluşta bir birimin içerdiği tüm sınavlara girilmesi ve başarılı olunması halinde birim başarısı elde edilebilir.

Cevap

Sınavların ve birimlerin geçerlilik süreleri ulusal yeterliliklerde belirtilmektedir. Ulusal yeterliliklerin büyük bir çoğunluğunda sınav geçerliliği 1 yıl, birim geçerliliği ise 2 yıl olarak tanımlanmıştır.

Cevap

Belge yenileme, MYK Mesleki Yeterlilik Belgesinin geçerlilik süresi sonunda belge sahibinin mesleki yeterliliğini sürdürdüğünün tespit edilmesi ve mesleki yeterliliğini devam ettiren kişinin yeniden belgelendirilmesi faaliyetleridir. MYK Mesleki Yeterlilik Belgeli kişi geçerlilik süresi bitmeden önce belgesini yenileyebilir, eğer yenileme işlemlerini yapmazsa geçerlilik süresi tamamlandığında belgesinin geçerliliği sona erer. Yenileme işlemlerinin belgesi alınmış aynı Kuruluşta yapılması zorunlu değildir, ilgili yeterlilikte yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşlarından tercih edilen herhangi birinde belge yenileme yapılabilir.

Cevap

Belgeyi aldığınız yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşu ile görüşmeniz ve yeniden basım talebinizi Kuruluşa iletmeniz hâlinde ilgili Kuruluş belge ve kimlik kartı basım taleplerinizi Kurumumuza iletebilir. - Yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşları, belgesinin ve/veya kimlik kartının yeniden basılmasını talep eden adaydan belge masraf karşılığı ile gerekli diğer bilgi ve belgeleri talep eder. Yeniden basım talepleri Kurumumuza iletildikten sonra en geç 5 iş günü içerisinde belge ve kimlik kartları yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşlarına iletilmektedir.

Cevap

MEB Ustalık belgesi almak ücretsizdir. MYK sisteminde, bir meslekte mesleki yeterlilik belgesi için ne kadar ücret ödeyeceğinizi bakanlar kurulunun belirlemiş olduğu üst limitler belirlemektedir. Buna göre belgelendirme ücretleri; tüm belgelendirme kuruluşları için ortalama aynıdır. Alınan belgeye göre fiyatlar 500-1500TL arasında değişmektedir (2019 yılı itibariyle)

Cevap

MEB Ustalık sınavı için yazılı sınavlar genellikle önce yapılır ve 2-5 gün arasında sürer. Beceri sınavları ise bir tam gün sürer. Sınavlar toplam 2 haftaya yayılır.

MYK Mesleki yeterlilik belgesi alımı sürecinde en çok sorulan sorulardan bir tanesi de sürecin kaç gün süreceği veya ne kadar uzun olacağıdır. Kısaca bahsetmek gerekirse; belge alma süreci en geç 2 hafta içerisinde tamamlanmaktadır.

Gerekli formların doldurulması ve evrak teslimini yaptıktan sonra sınav ve belge ücretinin banka aracılığıyla ödemesini yaptıktan sonra hemen belge alacağınız meslekte sınav takvimi oluşturulur. Süreç içerisinde evrak işleriyle beraber sınavın gerçekleşmesi ve MYK belgenizin teslimi en geç iki (2) hafta içinde gerçekleşecektir.

Cevap

Hayat boyu öğrenmenin ve sürekli eğitimin desteklendiği ülkeler arasında hareketliliğin amaçlandığı Ulusal Mesleki Yeterlilik Sisteminde, kişilerin birden fazla alanda yeterlilik belgesine sahip olabilmeleri mümkündür. Kişi mevcut belgesiyle çalıştığı işinden memnun olmadığında yeni yeterliliklere göre eğitim alarak ve kendisini geliştirerek yatay ve dikey geçişlerle farklı yeterliliklerde ve seviyelerde belge alma imkânına sahiptir.

Cevap

3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununa göre ustalık belgesi almış olanlar ile Millî Eğitim Bakanlığına bağlı meslekî ve teknik eğitim okullarından ve üniversitelerin meslekî ve teknik eğitim veren okul ve bölümlerinden mezun olup, diplomalarında veya ustalık belgelerinde belirtilen bölüm, alan ve dallarda çalıştırılanlar için MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi şartı aranmaz.

Cevap

Başvuruda bulunan adayın, “Sınav Başvuru Formu”nda engel durumunu detaylı bir şekilde belirtmesi durumunda konu Belgelendirme Merkezi yetkilileri tarafından mesleğini icra ettirip ettiremeyeceği konusu değerlendirilir. İlgili Ulusal Yeterlilik’in kısıtladığı durumlar dışında, engelli adaylar da sınava tabi tutulur. Bu durumda fiziksel destek (okuma yardımı vb. engel grubuna uygun destek) ile süre uzatımı (maksimum sınav süresinin 2 katı olacak şekilde) Sınav ve Belgelendirme Merkezi yetkilisi tarafından her bir engelli aday için sağlanır.

Cevap

Adayın başvuru aşamasında bu durumu bildirmesi ve talep etmesi durumunda okuma yazma bilmeyen adaylar ve görme engelli adaylar için soruları okuyacak bir kişi Sınav ve Belgelendirme Merkezi veya gezici sınav yeri yetkilisi tarafından görevlendirilir. Bu adayların sınavları diğer adaylardan ayrı tek tek gerçekleştirilir. Türkçe bilmeyen ve işitme engelli adaylar için sınav esnasında Sınav ve Belgelendirme Merkezi veya gezici sınav yeri yetkilisi tarafından tercüman, okuma yazma bilmeyen adaylar için ise soruları okuyacak bir kişi görevlendirilir.

Cevap

MEB tarafından verilen kalfalık ve ustalık sınavları için bir geçerlilik süresi belirtilmemiştir. Ancak MYK tarafından verilen belgeler için geçerlilik süresi genellikle 5 yıldır.